سبد خرید 0

وبلاگ

تاثیرات شبکه‌های اجتماعی بر مغز

وقتی تکنولوژی رسانه‌ای توسعه پیدا کرد و هر فردی با داشتن یک گوشی موبایل یا یک دستگاه کامپیوتر توانست در دنیای شبکه‌های اجتماعی وارد شود و درباره اتفاقات و رویدادهای پیرامون خود و اخبار جهانی مطلع شود، انسان از این رخداد تکنولوژیک خرسند شد، غافل از اینکه این فقط یک روی سکه بود. در بررسی تاثیرات شبکه‌های اجتماعی بر مغز با باشگاه مغز و حافظه همراه باشید.

شبکه‌های اجتماعی

شبکه‎‌‌های کم عمق

“نیکلاس کار” را در فرهنگ عمومی معمولاً به خاطر کتاب کم عمق‌ها  می‌شناسند. اگر کتابهای دیگر او را هم نگاه کنید، معمولاً‌ روی جلد تاکید می‌کنند که این شخص، همان کسی است که کتاب کم عمق‌ها را نوشته است.

با این حال، نیکلاس کار سالها قبل از انتشار کتاب کم عمق‌ها هم به نگارش و تحلیل در زمینه تکنولوژی و اثرات آن مشغول بوده است.

وی در کتابش با عنوان “کم عمق: چطور اینترنت مغز ما را تغییر می‌دهد”، از تاثیر فرسایشی تکنولوژی بر توانایی تمرکز چنین می‌نویسد: “زمانی من یک شیرجه رو عمیق در دریای کلمات بودم، اما حالا با جت اسکی روی آن‌ها اسکی می‌کنم.”

حالا زندگی ما و مغز ما چنان به تکنولوژی وابسته است که نمی‌توانیم برای چند لحظه مناسب فکر آن‌ها را از مغزمان بیرون کنیم.

انتقال اطلاعات از ذهن خودآگاه به حافظه بلند‌مدت نیازمند فرآیندهای توجه و تمرکز حواس است. ما درباره اطلاعات براساس اهمیت‌شان دوباره می‌اندیشیم و در مغزمان آن‌ها را می‌شنویم و آن را از طریق موضوعات مرتبط به یاد می‌آوریم.

یک مطالعه که توسط دانشگاه کلمبیا انجام شده نشان می‌دهد وقتی مردم فکر می‌کنند می‌توانند اطلاعات را از روی اینترنت به دست بیاورند، دیگر تمایلی برای به خاطر سپردن آن ندارند.

 

اما این تاثیر تنها به اطلاعات ختم نمی‌شود و آن‌طور که مشخص شده تکنولوژی حتی مغز ما را هم تغییر می‌دهد.

در حالی‌که به نظر می‌رسد جهان مجازی به ما کمک کرده تا تبدیل به موجوداتی چند وجهی و چند مسئولیتی شویم، اما این رخداد برای انسان به قیمت گزافی تمام شده‌است.

در تحقیقی که گزارشی از عملکرد مغز شرکت‌کنندگان توسط MRI گرفته شده‌، نشان داده‌است مغز افرادی که زیاد با اینترنت سروکار دارند، شبیه مغز کسانی است که به مواد مخدر معتادند.

 

آیا شبکه‌های اجتماعی اعتیادآور است؟

نیمی از مردم جهان به صورت مستمر در اینترنت حضور دارند و پایان سال 2014 میلادی گفته شد که دوسوم جهانیان عضو شبکه‌های اجتماعی هستند. حضور در شبکه اجتماعی و سر زدن به صفحات مختلف آن مانند خوردن غذا برای مردم عادی شده است. اما تاکنون فکر کرده‌اید که این پلتفرم‌های عمومی تا چه اندازه می‌توانند روی ما تاثیر بگذارند؟

انسان‌های امروزی را در حالی مشاهده می‌کنیم که هنگام قدم زدن، حضور در کنار اعضای خانواده، قرارهای ملاقات و حتی جلسات کاری تمام حواس خود را معطوف به گوشی هوشمند کرده‌اند و حین آنکه با شما صحبت می‌کنند، با دوستان خود در فیس بوک و توییتر ارتباط دارند و حضور در شبکه‌های اجتماعی به بخشی از زندگی آنان تبدیل شده‌است.

این مساله به یک روند عادی تبدیل شده‌است. تقریبا عموم مردم با چنین اتفاقی برخورد و شبکه‌های اجتماعی و فعالیت در آنها را به یکی از عناصر سبک زندگی خود تبدیل کرده‌اند. اما محققان در بررسی جدید خود به این نتیجه رسیده‌اند که این رفتارهای ساده و روزمره می‌تواند تاثیرات قابل ملاحظه‌ای روی مغز انسان برجا بگذارد.

تاثیرات شبکه‌های اجتماعی بر مغز

تحقیقات درباره تاثیرات شبکه‌های اجتماعی بر مغز چه می‌گویند؟

برای نخستین بار مرکز TollFreeForwarding مطالعه در این زمینه را انجام داد تا دریابد که شبکه های اجتماعی چگونه می‌توانند بدن انسان را درگیر کنند و روی آن اثر بگذارند. در این بررسی مشخص شد بسیاری از ما نمی‌توانیم بدون چک کردن تلفن همراه بیش از پنج دقیقه دوام بیاوریم و بعضی از ما به گونه‌ای به شبکه‌های اجتماعی معتاد شده‌ایم که تمام شبانه روزمان با آن می‌گذرد.

در یک پروژه تحقیقاتی با عنوان “مشخصات روان‌شناختی، شخصیتی و استفاده از شبکه‌های اجتماعی” محققان به این نتیجه رسیدند که «احتمال واقعی بودن اختلال اعتیاد به فیس‌بوک» وجود دارد.

چرا که معیارهای اعتیاد مثل بی‌توجهی به زندگی شخصی، تمایل ذهنی به صفحات و شبکه‌های اجتماعی، فرار از واقعیات، تعدیل و تغییرات خلق‌وخو، تحمل و پنهان کردن رفتارهای معتادگونه، در افرادی که بیش‌ازاندازه‌ از شبکه‌های اجتماعی استفاده می‌کنند نیز دیده می‌شود.

تحقیقات دیگر همچنین تأیید کرده‌اند که افراد در اثر استفاده بیش از حد از شبکه‌های اجتماعی و صفحات اینترنت، به ‌نوعی عقب‌نشینی یا کناره‌گیری تمایل پیدا می‌کنند.

مطالعاتی که چند سال قبل در دانشگاه سوانسی انجام شده نشان می‌دهند، نوعی علائم روانی عقب‌نشینی در افرادی که اینترنت را کنار می‌گذارند، دیده می‌شود. این مورد تنها به شبکه‌های اجتماعی محدود نمی‌شود و تمامی مدل‌های استفاده‌ مفرط از اینترنت را در بر دارد.

تحقیقات بیشترِ انجام‌گرفته در این زمینه نشان می‌دهد زمانی که این‌گونه افراد از اینترنت استفاده نمی‌کنند، نوعی اثرات فیزیولوژیکی اندک،‌ اما قابل‌اندازه‌گیری را متحمل می‌شوند.

فیل رید، نویسنده‌ ارشد مطالعاتی که درباره تاثیرات فیزیولوژیک شبکه‌های اجتماعی است، چنین می‌گوید: “مدت‌هاست  می‌دانیم افرادی که بیش ‌از اندازه به دستگاه‌های دیجیتال وابسته هستند، هنگام کنار گذاشتن آنها نوعی اضطراب را تجربه می‌کنند، اما درحالِ حاضر می‌بینیم که این اثرات روانی همراه با تغییرات واقعی در روان افراد ایجاد می‌شوند.” هنوز به‌طور قطع نمی‌توان گفت که این اثرات در نتیجه‌ استفاده از شبکه‌های اجتماعی نیز ایجاد می‌شوند یا خیر؛ بااین‌حال شواهد بسیاری هستند که این ادعا را تقویت می‌کنند.

آيا آنلاین بودن شما را واقعا افسرده می‌کند؟ این نظریه مطرح است که از زمان در دسترس بودن اینترنت به صورت عمومی، افراد به طور جدی و از لحاظ بالینی دچار افسردگی شده‌اند.

این مسئله، تنها یک ادعای بدون اثبات نیست، تاکنون نظرسنجی‌های بسیاری از افراد مختلفی که از اینترنت استفاده کرده‌اند و آنهایی که به اینترنت اعتیاد دارند، صورت گرفته و نتایج نشان می‌دهد که رابطه مثبتی میان ساعات استفاده از اینترنت و احساس غم، انزوا و گوشه‌گیری افراد وجود دارد.

این به این معناست که تمرکز بر روی صفحات وب و شبکه‌های اجتماعی می‌تواند ساختار و عملکرد مغز را در جهت گوشه‌گیری و افسردگی تغییر دهد.

برخی از منتقدان معتقدند که استفاده‌ی زیاد از اینترنت، احتمال ابتلای فرد به افسردگی را دوچندان می‌کند. اما برخی دیگر می‌گویند اینترنت نمی‌تواند عامل افسردگی باشد، مگر اینکه کسی آن را پناه و محل آسایش خود بداند.

اینترنت روی بستر کامپیوترها ایجاد شده‌است و به افراد این امکان را می‌دهد که به آسانی از کاری به کار دیگر و از موضوعی به موضوع دیگر بپردازند و به طور متوسط هر دو دقیقه یک بار این کار را تکرار کنند.

بدیهی است ما هرگز قادر به استفاده از “ویژگی چند کاره بودن” که اینترنت به ما داده نخواهیم بود و به دلیل وقفه و شروع دوباره‌ دائمی کارها، دچار رکود و افسردگی می‌شویم و با توجه به پاک شدن وقایع در اینترنت، مغز تلاش می‌کند تا با ایجاد یک حافظه‌ چند کاره هر چیزی را که اتفاق افتاده در خود حفظ کند.

این موضوع باعث می‌شود که افراد نتوانند حواس خود را جمع کنند و توانایی کار کردن و حل مسئله در آنها کاهش می‌یابد.

تحقیقات نشان می‌دهد که بعد از مدتی توانایی بازیابی خاطرات در ذهن و به همراه آن میزان هوش محاسباتی تحلیل می‌رود، هر چه از این شاخه به آن شاخه پریدن شما در اینترنت بیشتر باشد، این خطر هم بیشتر است.

 

اگر از سنین کودکی چنین عادتی داشته باشید علاوه بر آنکه برخی از مشکلات رفتاری مانند پرخوری یا بی‌اشتهایی در فرد بروز پیدا می‌کند، به اختلال حواس یا به عبارت دقیق‌تر به نقص و کاهش توجه و تمرکز نیز دچار می‌شوید.

نظر شما در مورد تاثیرات شبکه‌های اجتماعی بر مغز چیست؟

 

 

0 0 vote
Article Rating
اشتراک گذاری:

مطالب زیر را حتما مطالعه کنید

اشتراک در
اطلاع از
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments